İtaliyada yaşayış xərcləri: şimal və cənub arasındakı fərq
Büdcənin quruluşu
İtaliya üçün büdcə iki hissədən ibarətdir və onların nisbəti digər ölkələrdən fərqlidir.
Təhsil haqqı bir çox dövlət universitetində Azərbaycan vətəndaşı üçün illik 150–600 avro aralığındadır — kataloqumuzda qeydə aldığımız nümunələr L'Aquila və Basilicata təxminən 156 avro, Reggio Calabria 150 avro, Insubria və Milano-Bicocca 200–300 avro, Chieti-Pescara 600 avro. Mexanizm: İtaliyada təhsil haqqı necə hesablanır.
Yaşayış isə bu rəqəmdən qat-qat böyükdür. Yəni İtaliyada plan qurarkən diqqət təhsil haqqına deyil, şəhərə yönəlməlidir.
Şimal və cənub
İtaliyada kirayə fərqi Avropada ən kəskin fərqlərdəndir:
- Milan, Roma, Bolonya, Florensiya — ən bahalı bazarlar. Milanda tələbə üçün otaq tapmaq həm baha, həm çətindir.
- Turin, Padova, Piza, Genuya — orta.
- Cənub və mərkəz şəhərləri — L'Aquila, Kozensa, Reggio Calabria, Bari, Katanya, Palermo — nəzərəçarpacaq dərəcədə ucuz.
Maraqlı üst-üstə düşmə var: kataloqumuzda ən aşağı tarif zolaqlarını təklif edən universitetlərin bir hissəsi elə cənub və mərkəz şəhərlərindədir. Yəni ucuz haqq və ucuz yaşayış çox vaxt eyni yerdə olur.
Yaşayış formaları
- Universitet/regional yataqxana. Ən sərfəli variant. Yer məhduddur və çox vaxt regional təqaüd (DSU/ERSU) müraciəti ilə verilir.
- Paylaşımlı mənzil (posto letto / stanza singola). İtaliyada ən geniş yayılmış tələbə variantıdır. Kirayə otaq üzrə hesablanır və bir otaqda iki nəfər (posto letto) daha ucuz olur.
- Tək mənzil. Ən bahalısı və əcnəbi tələbə üçün ən çətin tapılanı — ev sahibləri çox vaxt zamin və ya bir neçə aylıq ilkin ödəniş istəyir.
Aylıq konkret rəqəm yazmırıq, çünki Milan ilə Katanya arasında fərq iki-üç dəfə ola bilər. Sizin seçdiyiniz şəhər üzrə real diapazonu birlikdə çıxarırıq.
Ən çox qaçırılan imkan: regional təqaüd
Bu, İtaliya planında ən vacib maddədir və çox vaxt bilinmir.
İtaliyada təhsil haqqı milli, sosial dəstək isə regionaldır. Hər regionun öz qurumu var (DSU, ERSU, ADiSU, ER.GO və s.) və aşağı gəlirli ailələr üçün verə bilər:
- yataqxanada pulsuz və ya çox ucuz yer;
- yeməkxana kartı;
- illik pul yardımı;
- təhsil haqqından tam azadolma.
Şərtlər regiona və ilə görə fərqlənir, müraciət ayrıca edilir və öz son tarixi var — adətən qəbulla eyni dövrdə, yayda. Bu tarixi qaçırmaq bir illik yataqxana və yemək itirmək deməkdir.
Müraciət üçün ailənizin gəlir və əmlak sənədləri İtaliya qaydalarına uyğun tərtib edilməlidir. Prosedur diqqət tələb edir və məsləhətçi ilə birlikdə aparılmalıdır.
Digər aylıq maddələr
- Yemək. Universitet yeməkxanası (mensa) tələbə üçün ən sərfəli variantdır; market qiymətləri cənubda daha aşağıdır.
- Nəqliyyat. Tələbə abunəsi endirimlidir; çoxu şəhərdə mərkəzdə yaşayan tələbə piyada gedir.
- Sağlamlıq sığortası. Əcnəbi tələbə üçün məcburidir — milli sistemə (SSN) könüllü qoşulmaq və ya kommersiya sığortası variantları var. Cari tarifi rəsmi mənbədən yoxlayın.
- Vergi kodu (codice fiscale) — pulsuzdur, amma demək olar ki, hər rəsmi iş üçün lazımdır.
- Yaşayış icazəsi (permesso di soggiorno) — gəlişdən sonra müəyyən müddət ərzində müraciət edilir; rüsum və sənəd siyahısı rəsmi mənbədən yoxlanmalıdır.
İşləmək
İtaliyada tələbə statusu ilə işləmək mümkündür, lakin saat limiti var və iş tapmaq üçün italyan dili demək olar ki, şərtdir. Büdcə planını iş üzərinə qurmayın — işi əlavə gəlir kimi planlayın.
Tez-tez verilən suallar
Regional təqaüdə (DSU/ERSU) əcnəbi tələbə müraciət edə bilərmi? Bəli — bu, vətəndaşlığa görə deyil, ailənin gəlir və əmlak göstəricilərinə görə verilir. Sənədlərin İtaliya qaydalarına uyğun tərtib olunması şərtdir.
Milanda oxumaq istəyirəm, amma büdcə çatmır. Nə etmək olar? İki real yol var: şəhərətrafı yaşayış (qatarla gediş-gəliş İtaliyada geniş yayılıb) və ya cənub şəhərlərində eyni ixtisası axtarmaq. İkincisi çox vaxt həm ucuz haqq, həm ucuz kirayə deməkdir.
Yataqxana yerini necə tapmaq olar? Yataqxana adətən regional təqaüd müraciəti ilə birlikdə verilir. Yəni yataqxana istəyirsinizsə, təqaüd müraciətini qaçırmamalısınız — bu iki şey bir-birinə bağlıdır.
Növbəti addım
İki dəqiqəlik uyğunluq yoxlamasından keçin və aylıq büdcənizi göstərin. Məsləhətçi İtaliya üzrə siyahını tarif zolağı və şəhər xərci ilə birlikdə qurur, üstəlik həmin regionun təqaüd şərtini yoxlayır — çünki İtaliyada real qənaət çox vaxt məhz orada olur.
Rəqəmlər İmperium kataloqundan götürülüb və mütəmadi yenilənir. Kirayə, sığorta, regional təqaüd şərtləri və yaşayış icazəsi rüsumları dəyişir — cari məlumatı rəsmi mənbələrdən təsdiqləyin.